WARDAL
Η «μούσα» του Φελίνι
Συνέντευξη στον Χρήστο Αρφάνη
Από το Hollywood έως τη Βραζιλία, ο Wardal συνεχίζει να γράφει τη δική του ξεχωριστή σελίδα στην ιστορία του κινηματογράφου.
Υπάρχουν καλλιτέχνες που απλώς συμμετέχουν στην ιστορία του κινηματογράφου και υπάρχουν εκείνοι που δημιουργούν γύρω από το όνομά τους έναν ολόκληρο μύθο. Ο Count Federico Wardal ανήκει, αναμφισβήτητα, στη δεύτερη κατηγορία.
Με μια καλλιτεχνική διαδρομή που εκτείνεται σε δεκαετίες, ηπείρους και διαφορετικές γενιές, ο Wardal βρίσκεται σήμερα ξανά στο επίκεντρο του διεθνούς ενδιαφέροντος, μέσα από δύο κινηματογραφικά έργα που ταξιδεύουν από τη Βραζιλία έως το Hollywood.
Στο Anita, με θέμα την Anita Garibaldi, ο Wardal συμμετέχει σε μια παραγωγή που παρουσιάζεται στο Gramado International Film Festival, ενώ το Kamusta kayo Dr. Rizal?, αφιερωμένο στον Φιλιππινέζο εθνικό ήρωα José Rizal, έχει ξεχωρίσει στο LA Tribune International Film Festival.
Παράλληλα, ο Wardal συνεχίζει την παρουσία του στην αμερικανική τηλεόραση μέσα από το Count Wardal TV Show, ενώ δύο νέες κινηματογραφικές δουλειές, τα Start on Market του Jason Zavaleta και Narcisse Fluid της Jennifer Glee, βρίσκονται ήδη στον ορίζοντα.
Και φυσικά υπάρχει ο Federico Fellini.
Το όνομα του σπουδαίου Ιταλού σκηνοθέτη μοιάζει να συνοδεύει τον Wardal σε ολόκληρη την καλλιτεχνική του πορεία. Μια προσωπική και καλλιτεχνική σχέση που, όπως ο ίδιος περιγράφει, ξεκίνησε το 1974, όταν ο Fellini επέμενε να τον συναντήσει στο θρυλικό Soundstage 5 της Cinecittà στη Ρώμη.
Σήμερα, η σχέση αυτή αποκτά νέα κινηματογραφική διάσταση μέσα από το Fellini and Federico… A Film of No Return, της Jennifer Glee, μια ταινία που έχει ήδη αποσπάσει 150 βραβεία και επιστρέφει στις αίθουσες σε πλήρως remastered εκδοχή.
Ο Wardal δεν αντιμετωπίζει τον εαυτό του απλώς ως ηθοποιό. Όπως χαρακτηριστικά λέει, «δεν ερμηνεύω· αισθάνομαι». Για εκείνον, οι χαρακτήρες δεν είναι στατικές κατασκευές, αλλά ζωντανές υπάρξεις που ανανεώνονται κάθε φορά που εμφανίζονται μπροστά στο κοινό.
Στη συνέντευξη που ακολουθεί, μιλά στον Χρήστο Αρφάνη για τον Fellini, την ελευθερία, την υποκριτική, τη σχέση του με το κοινό, τους δύο ιστορικούς ήρωες που ενσάρκωσε, τα νέα του κινηματογραφικά σχέδια και την ανάγκη του να χρησιμοποιεί την τέχνη για να «σπάει τα ψέματα που καταναλώνουν τους ανθρώπους».
1. Η καριέρα σας έχει διασχίσει ηπείρους, πολιτισμούς και γενιές. Τι σημαίνει για εσάς το γεγονός ότι το έργο σας φτάνει σήμερα σε ένα τόσο ευρύ κοινό σε ολόκληρη την αμερικανική ήπειρο;
WARDAL: Σημαίνει ότι η καλλιτεχνική κατασκευή των ταινιών και των κινηματογραφικών μου projects, αλλά και το περιεχόμενό τους, προκαλούν έντονο ενδιαφέρον στους ανθρώπους.
Ανάμεσα στα projects που έχω αυτή την περίοδο βρίσκεται το Narcisse Fluid. Είναι η ιστορία του Antonio, ενός ναρκισσιστή και μυθομανή — του ανταγωνιστή — ο οποίος αναζητά μια ερωτική σχέση με τον Wardal, τον οποίο υποδύομαι εγώ, τον πρωταγωνιστή.
Ο Wardal δεν επιτρέπει στον Antonio να τον αγαπήσει, γιατί μια τέτοια αγάπη είναι αδύνατη. Για να μπορέσει να αγαπήσει τον Wardal — ή οποιονδήποτε άλλον — ο Antonio θα έπρεπε πρώτα να απελευθερωθεί από τον ναρκισσισμό και τη μυθομανία του και στη συνέχεια να επιτρέψει στον εαυτό του να γεννηθεί πραγματικά.
Όμως δεν θα το κάνει ποτέ.
Για το Narcisse Fluid εκτιμώ ιδιαίτερα τη συνεργασία με την ψυχολόγο Maria Malucelli, μία από τις πλέον αναγνωρισμένες και δημοφιλείς προσωπικότητες στον χώρο της στην Ιταλία.
2. Έχετε υποδυθεί δύο εμβληματικές ιστορικές προσωπικότητες, τον Giuseppe Garibaldi και τον José Rizal. Τι ανακαλύψατε για τον εαυτό σας μέσα από αυτές τις δύο εξαιρετικές προσωπικότητες;
WARDAL: Δεν ανακάλυψα, αλλά συνειδητοποίησα μέσα μου ότι η ελευθερία είναι ο στόχος της ζωής μου — ένας στόχος που, όπως συνέβαινε με τον Rizal και τον Garibaldi, με κάνει να θεωρώ τον θάνατο μηδαμινό.
Δεν είμαι ηθοποιός.
Η Anna Magnani έλεγε το ίδιο πράγμα για τον εαυτό της.
«Αισθάνομαι»· δεν «ερμηνεύω».
Φυσικά, εφαρμόζω τους κανόνες και τα κριτήρια της υποκριτικής τέχνης. Αλλά θέλω να είμαι ξεκάθαρος: οι χαρακτήρες μου είναι ζωντανοί και ανανεώνονται κάθε βράδυ όταν εμφανίζομαι στο θέατρο.
Αν ανακαλύψω νέες πτυχές τους, τις αποδίδω.
Έτσι, η ερμηνεία μου αλλάζει γενικά από βραδιά σε βραδιά — κάτι που έρχεται σε αντίθεση με τη συνηθισμένη αντίληψη για τον ηθοποιό.
Και στον κινηματογράφο;
Το ίδιο.
Αισθάνομαι και δίνω ζωή σε έναν χαρακτήρα που βρίσκεται πιο κοντά στην πραγματικότητα παρά στη μυθοπλασία.
Αυτό που αισθάνομαι είναι πραγματικό. Δεν είναι προσποίηση.
3. Η ερμηνεία σας στο Anita θα παρουσιαστεί στο Gramado International Film Festival. Τι σημαίνει για εσάς αυτή η βραζιλιάνικη αναγνώριση;
WARDAL: Ήταν ένα τεράστιο γεγονός.
Οι άνθρωποι, στην προσπάθειά τους να με αγγίξουν καθώς περπατούσα στο τεράστιο κόκκινο χαλί του Gramado International Film Festival, έθεσαν πραγματικά σε κίνδυνο τη σταθερότητα των κιγκλιδωμάτων.
Ήταν απλώς η παρουσία μου που προκαλούσε ξανά και ξανά αυτή την αντίδραση, ιδιαίτερα στους νέους ανθρώπους.
Μπορώ να πω ότι σήμερα αυτό που «υποδύομαι» αγγίζει βαθιά το κοινό, γιατί συνειδητοποιώ ότι είμαι εγώ αυτός που προκαλεί αυτά τα συναισθήματα.
4. Το Kamusta kayo Dr. Rizal? έχει φτάσει ως φιναλίστ στο LA Tribune International Film Festival. Τι σας προσέλκυσε στην ιστορία του José Rizal και τι πιστεύετε ότι μπορεί να διδάξει η κληρονομιά του στο σημερινό κοινό;
WARDAL: Η ταινία για τον ήρωα Rizal κέρδισε ένα βραβείο στις 16 Αυγούστου στο LATIFF, το Los Angeles Tribune International Film Festival.
Ιδρυμένο από τους Moe Rock και Emily Letran, αποτελεί πλέον ένα από τα σημαντικά και καινοτόμα κινηματογραφικά φεστιβάλ στον κόσμο, παρουσιάζοντας ταινίες με ισχυρό ανθρώπινο αντίκτυπο.
Δεν θέλω να επαναλαμβάνομαι, αλλά η κληρονομιά του ήρωα Rizal είναι να τοποθετεί την αξία της ελευθερίας πάνω από την ίδια τη ζωή — να την καθιστά την απόλυτη προτεραιότητα.
5. Έχετε τιμηθεί με το βραβείο «USA Excellence for a Film Monologue». Πόσο σημαντικά είναι για εσάς τα βραβεία σε σύγκριση με τη συναισθηματική σύνδεση ανάμεσα στον καλλιτέχνη, τον χαρακτήρα και το κοινό;
WARDAL: Μου αρέσει αυτή η ερώτηση.
Δέχομαι ένα βραβείο όταν αντανακλά το συναίσθημα και τον ενθουσιασμό των ανθρώπων.
Ζω για την αγάπη που μου προσφέρει το κοινό.
Είμαι ένα σημαντικό σημείο αναφοράς για εκείνους και εκείνοι είναι όλοι σημείο αναφοράς για εμένα.
Είναι μια ροή αγάπης που υπήρχε πάντα και θα τελειώσει μόνο με τον θάνατό μου, γιατί η τελευταία μου ανάσα θα είναι για το κοινό μου.
6. Ο Fellini είναι ένα όνομα που μοιάζει άρρηκτα συνδεδεμένο με την καλλιτεχνική σας διαδρομή. Τι αντιπροσωπεύει ο Federico Fellini για εσάς, προσωπικά και επαγγελματικά;
WARDAL: Fellini; Federico;
Ακόμη και η σκέψη του με κάνει να δακρύζω.
Το 1974 — τόσο πολύ καιρό πριν — όταν ήμουν ακόμη ένας νεαρός άνδρας, ο Fellini επέμενε να με συναντήσει στο στούντιό του, στο θρυλικό Soundstage 5 της Cinecittà στη Ρώμη.
Η συνάντησή μας ήταν βαθιά συγκινητική και για τους δυο μας.
Ο Fellini κι εγώ μοιραζόμασταν παρόμοιους εσωτερικούς κόσμους και η ισχυρή ενέργεια που υπήρχε ανάμεσά μας δεν άλλαξε ποτέ.
Ακόμη και τώρα, όταν το σκέφτομαι, δακρύζω — και δεν είμαι άνθρωπος που κλαίει εύκολα.
Φυσικά, υπήρχε μια βαθιά καλλιτεχνική σχέση ανάμεσα στον Fellini και σε εμένα. Όμως η σχέση μας ξεπερνούσε αυτό.
Η ιστορία της σύνδεσής μας ήταν ταραχώδης, εξαιτίας γεγονότων που βρίσκονταν εξ ολοκλήρου πέρα από τον έλεγχό μας.
Ο Fellini ήταν ο πρώτος μεγάλος άνθρωπος που γνώρισα.
Μαζί του, οι μόνοι άλλοι πραγματικοί γίγαντες που γνώρισα καλά ήταν ο Billy Wilder, ο Alfred Hitchcock και ο Carlo Lizzani.
7. Το Fellini and Federico… A Film of No Return, σε σκηνοθεσία Jennifer Glee και με πρωταγωνιστή εσάς, επιστρέφει στις αίθουσες σε πλήρως remastered εκδοχή, έχοντας αποσπάσει 150 κινηματογραφικά βραβεία. Τι κάνει αυτή την ταινία τόσο ξεχωριστή;
WARDAL: Σε διάστημα δύο ετών, η αρχική εκδοχή της ταινίας απέσπασε 150 βραβεία, μεταξύ των οποίων και αρκετές σημαντικές διακρίσεις.
Έτσι, η σκηνοθέτις Jennifer Glee κι εγώ αποφασίσαμε πρόσφατα να επαναφέρουμε στη ζωή το Fellini and Federico… A Film of No Return — ένα project που εξελίχθηκε από την προηγούμενη ταινία και ουσιαστικά αναγεννήθηκε.
Με έναν Πιραντελλικό τρόπο, ακολουθήσαμε τη δική της δυναμική, αντιμετωπίζοντας την ταινία σαν ένα ζωντανό ον.
Η ιστορία ξεκινά με τον εορτασμό, το 2020, των εκατό χρόνων από τη γέννηση του Fellini στο Ruby Theatre του Hollywood.
Υποδύομαι τόσο τον Federico Fellini όσο και τον εαυτό μου, τον Federico Wardal — έναν χαρακτήρα με διπλή ψυχή, τον οποίο αποκαλώ «F&F» (Federico & Federico).
Ο F&F δέχεται την επίσκεψη του Antonio, ενός όμορφου ηθοποιού γύρω στα τριάντα, ο οποίος είναι άλαλος και εξαιρετικά ντροπαλός.
Ο F&F πραγματοποιεί μια audition που εξελίσσεται σε μια χαλαρή συζήτηση, κατά τη διάρκεια της οποίας διαβάζω και τα tarot cards του Antonio.
Ο Antonio τρομοκρατείται από τη μυστηριώδη ατμόσφαιρα που έχει δημιουργηθεί και προσπαθεί να φύγει.
Ο F&F τον σταματά, υποστηρίζοντας ότι η ψυχή του είναι παγιδευμένη μέσα στην κάμερα, η οποία — εν αγνοία του — έχει καταγράψει ολόκληρη τη συνέντευξη.
Ωστόσο, ο F&F τον διαβεβαιώνει ότι είναι σωματικά ελεύθερος να φύγει από το studio.
Ο Antonio κάθεται ξανά.
Τότε ο F&F συνειδητοποιεί ότι η κάμερα τελικά δεν έχει καταγράψει τίποτα.
Ο Antonio είναι ελεύθερος.
Και η ψυχή του είναι επίσης ελεύθερη.
Σε αυτό το σημείο συμβαίνει μια μεγάλη ανατροπή, την οποία δεν θα αποκαλύψω εδώ, ώστε να μην καταστρέψω τη συναισθηματική επίδραση της ταινίας στο κοινό.
Για να αποδείξει ότι ο Antonio είναι πραγματικά ελεύθερος, ο F&F του λέει να μιλήσει. Να πει δυνατά το όνομά του.
Ο Antonio γνωρίζει ότι δεν μπορεί να το κάνει, καθώς είναι άλαλος.
Όμως ο F&F επιμένει.
Και τότε, σε μια αξέχαστη σκηνή, ο Antonio — σαν να απαλλάσσεται από ένα τεράστιο βάρος — προφέρει το όνομά του.
Εγώ, βαθιά συγκινημένος, του λέω να φύγει.
Ένα από τα ισχυρά θέματα της ταινίας είναι ο φόβος ενός καλλιτέχνη — του Fellini και δικός μου — ότι μπορεί κάποια στιγμή να μην είναι πλέον σε θέση να δημιουργήσει ή να εκφραστεί.
Για τον Fellini και για εμένα, αυτό αντιπροσωπεύει τον πραγματικό θάνατο.
8. Το έργο σας έχει συχνά συνδεθεί με κινηματογραφιστές και καλλιτέχνες που αντιμετωπίζουν το σινεμά ως τέχνη και όχι απλώς ως ψυχαγωγία. Τι πιστεύετε ότι μπορεί ακόμη να αλλάξει το σινεμά στον κόσμο;
WARDAL: Το σινεμά είναι ένα όνειρο και η ζωή είναι ένα όνειρο.
Όποιος διαβάζει αυτές τις γραμμές γνωρίζει τι εννοώ.
Εγώ, για παράδειγμα, είμαι ένα όνειρο για τους ανθρώπους — και υπήρξα ακόμη και για τους τρεις μεγάλους έρωτες της ζωής μου.
Δεν κατάφεραν όμως να καταλάβουν ότι είμαι ένα «συγκεκριμένο όνειρο», ένα όνειρο που είναι πραγματικός άνθρωπος.
Και αυτό υπήρξε ένα από τα μεγάλα δράματα της ζωής μου.
9. Είστε επίσης παρουσιαστής του Count Wardal TV Show στο SF CH 29. Πόσο διαφορετικό είναι να επικοινωνείτε με το κοινό ως τηλεοπτικός παρουσιαστής σε σχέση με το να ενσαρκώνετε έναν χαρακτήρα στην οθόνη;
WARDAL: Δεν αλλάζω στην τηλεόραση.
Παραμένω Wardal.
Αλλάζει το μέσο έκφρασης, όχι εγώ. Ποτέ.
Θυμάμαι ένα διασκεδαστικό περιστατικό.
Μετά από μια σύντομη εμφάνισή μου στο San Francisco, μια γυναίκα γύρω στα τριάντα μου είπε:
«Wardal, θαυμάζω τη φυσικότητά σου».
Της απάντησα:
«Ναι. Η φυσικότητά μου είναι στην πραγματικότητα η μεγαλύτερη μυθοπλασία που έχω επινοήσει ποτέ».
Δεν κατάλαβε.
10. Μπροστά σας βρίσκονται projects όπως το Start on Market του Jason Zavaleta και το Narcisse Fluid της Jennifer Glee. Ποιοι ρόλοι και ποιες ιστορίες μπορούν ακόμη να σας εκπλήξουν;
WARDAL: Το Start on Market, του Jason Zavaleta — του αξιολάτρευτου, νεαρού και εξαιρετικά ταλαντούχου σκηνοθέτη του Hollywood — είναι ένα δράμα για την απελευθέρωση από τις μάσκες που δημιουργούμε για τον εαυτό μας και από εκείνες που η κοινωνία μας υποχρεώνει να δημιουργούμε.
Αγαπώ αυτή την ιστορία.
Φυσικά, υποδύομαι τον Valentin, εκείνον που απελευθερώνει τον φυλακισμένο του εαυτού — τον ανταγωνιστή μου.
Αλλά ξέρετε τι πραγματικά με εκπλήσσει;
Η προδοσία του ίδιου μας του εαυτού.
Με εκπλήσσει γιατί εκείνοι που αρνούνται να γεννήσουν τον πραγματικό τους εαυτό είναι ικανοί να καταστρώνουν σχέδια τόσο περίπλοκα, ώστε να είναι σχεδόν αδύνατο να αποκαλυφθούν.
Εγώ, όμως, καταφέρνω να τα αποκαλύψω.
Γι’ αυτό και εκείνοι που λένε ψέματα στον εαυτό τους τρέπονται σε φυγή από εμένα.
Για το Narcisse Fluid έχω ήδη μιλήσει.
11. Η εικόνα σας έχει πρόσφατα επιμεληθεί από τον σχεδιαστή μόδας Antonio Zaru, ο οποίος είχε ντύσει στο παρελθόν και τη Sandra Milo. Πόσο σημαντική είναι η οπτική ταυτότητα ενός ηθοποιού για τη μυθολογία που δημιουργείται γύρω από μια κινηματογραφική καριέρα;
WARDAL: Αυτός είναι ο Wardal — ο χαρακτήρας του Wardal.
Από τότε που ήμουν έφηβος, παρουσιάζω τον εαυτό μου στο κοινό τονίζοντας μια εικόνα που είναι ήδη εντυπωσιακή — glamorous από τη φύση της.
Όταν όμως εμφανίζομαι και διοχετεύω, με τον δικό μου μοναδικό τρόπο, μια ενέργεια που πηγάζει από τα βάθη της ψυχής μου, αυτή η εικόνα επισκιάζεται.
Το κοινό ακούει μόνο την «εσωτερική μου φωνή» και συγκινείται, πολλές φορές μέχρι δακρύων.
Ο Antonio Zaru είναι ένας εξαιρετικός σχεδιαστής μόδας που επιμελείται την εμφάνισή μου με μαγευτικό τρόπο.
Η Sandra Milo — η μεγάλη μούσα του Fellini — και εγώ — ο «inspirer» του Fellini — ίσως αποτελούμε τη γέφυρα προς τον Zaru, έναν καλλιτέχνη με μεγάλη ευαισθησία, καινοτομία και μαγεία.
12. Μετά από δεκαετίες στον κινηματογράφο, ποιο είναι το ένα πράγμα που εξακολουθείτε να θέλετε να πετύχετε και δεν έχετε κάνει μέχρι σήμερα;
WARDAL: Όπως αναφέρεται και στη νέα ταινία Fellini and Federico… A Film of No Return, η μεγαλύτερη επιθυμία και ελπίδα μου είναι η δημιουργικότητά μου να μπορεί όλο και περισσότερο να συντρίβει τα ψέματα που καταναλώνουν τους ανθρώπους και να διαλύει τις σκιές που βρίσκονται μέσα τους.
Ωστόσο, πάντα λαχταρούσα έναν άνθρωπο που δεν είχε χάσει τον Federico.
Κάποιον ικανό να αγαπήσει ή να μισήσει τον σταρ Wardal γι’ αυτό που πραγματικά είναι.
About The Author
